KRYPTOZOOLOGIA


ZNACZENIE: Badania nad gatunkami zwierząt, występujących w podaniach, legendach i relacjach świadków, a których istnienie odrzuca współczesna zoologia, ze względu na brak wiarygodnych, naukowych dowodów.


UŻYCIE: Kryptozoologia zajmuje się także badaniem możliwości istnienia gatunków zwierząt uważanych za wymarłe przez zoologię. Zoologia posiada dość rygorystyczne zasady uznawania nieznanych dotąd gatunków za istniejące. Aby uznać za istniejący musi być przedstawiony minimum jeden osobnik postulowanego gatunku, albo dostarczenie próbek tkanek z których da się wyodrębnić DNA plus wyraźne zdjęcia ukazujące całą sylwetkę zwierzęcia z trzech różnych stron.


PRZYKŁAD: Wśród najpopularniejszych stworów opisywanych przez ekspertów kryptozoologii wymienia się krakena oraz Yeti.


ETYMOLOGIA: gr. kryptos – ukryty + zoon – zwierzę + logos – nauka.

TEU


ZNACZENIE: Akronim oznaczający jednostkę pojemności używaną często w odniesieniu do portów i statków. Jest ona równoważna objętości kontenera o długości 20 stóp.


UŻYCIE: Nazwa jednostki miary pochodzi od standardowego kontenera o wymiarach 20 × 8 × 8,5 stopy, czyli 6,10 × 2,44 × 2,59 metra lub mniej więcej 39 m3. Kontenery takie były w powszechnym użyciu od lat 60. XX wieku. Obecnie standardem są kontenery dwukrotnie dłuższe i czasem za jednostkę przeliczeniową przyjmuje się tzw. FEU, czyli forty-feet equivalent unit, równoważną 2 TEU.


PRZYKŁAD: Podjęli decyzję o przeprowadzce. Żeby zapakować wszystko co chcieliby zabrać, będą potrzebować co najmniej kontenera TEU.


ETYMOLOGIA: ang. twenty-feet equivalent unit – znaczenie jak wyżej.

CICERONE


ZNACZENIE: Wym. [cziczerone], inaczej przewodnik.


UŻYCIE: Cicerone to osoba oprowadzająca turystów, najczęściej określa się tak przewodników po Włoszech. Cicerone oprowadza turystów po różnorodnych atrakcjach, mogą nimi być galerie, muzea, ale też stanowiska archeologiczne.


PRZYKŁAD: Po raz pierwszy odwiedzali Rzym, postanowili więc wynająć sobie prawdziwego, rozgadanego cicerone.


ETYMOLOGIA: wł. cicerone – mały Cicero; drwiące porównanie rozgadanych przewodników do najsławniejszego mówcy rzymskiego M. T. Cycerona.

PALINGENEZA


ZNACZENIE: Inaczej reinkarnacja.


UŻYCIE: Palingeneza to także występowanie w rozwoju zarodkowym cech osobniczych, które zanikły u dorosłych osobników danego gatunku w wyniku procesu ewolucji. W znaczeniu geologicznym oznacza proces gromadzenia się wtórnych ciekłych stopów minerałów łatwotopliwych pod wpływem wysokiej temperatury.


PRZYKŁAD: Palingeneza światów to koncepcja filozoficzna zgodnie z którą świat powtarzał się i będzie powtarzać się wciąż w tej samej postaci nieskończenie wiele razy.


ETYMOLOGIA: gr. pálin – w tył + génesis – pochodzenie.

MALGASZ


ZNACZENIE: Rdzenny mieszkaniec Madagaskaru.


UŻYCIE: Populacja Malgaszów liczy około 20 mln osób. Choć wszyscy Malgasze posługują się jednym językiem, tj. malgaskim, to reprezentują mozaikę kulturową, na którą składa się 18 grup etnicznych różniących się używanymi dialektami (wzajemnie zrozumiałymi). Największą grupą etniczną, bo stanowiącą prawie jedną czwartą społeczeństwa, są zamieszkujący centralny Madagaskar Merina, pochodzenia głównie indonezyjskiego.


PRZYKŁAD: Niezrażony końcem wakacji, spakował rodzinę i wyjechał na spotkanie z zaprzyjaźnionymi Malgaszami – na ich rodzimym Madagaskarze.


ETYMOLOGIA: fr. Malgache – Malgasze. Wyspa była kolonią francuską.

TANATOTURYSTYKA


ZNACZENIE: Podróże do miejsc upamiętniających lub kojarzących się ze śmiercią.


UŻYCIE: Tanatoturystyka to turystyka, której celem są miejsca katastrof, mordów czy masowej zagłady. Może jednak również dotyczyć podróży na cmentarze, np. w celu odwiedzenia grobów sławnych zmarłych.


PRZYKŁAD: Znudziły się jej oczywiste wycieczki, więc przerzuciła się na tanatoturystykę. Zaliczyła już Czernobyl, teraz szuka towarzysza podróży do miejsc zniszczonych przez tsunami.


ETYMOLOGIA: Tanatos – grecki bóg śmierci.

OROGRAFIA


ZNACZENIE: Dział geografii zajmujący się rozmieszczeniem, opisem i klasyfikacją gór.


UŻYCIE: Orografia to także dział geomorfologii zajmujący się charakterystyką form rzeźby powierzchni Ziemi. W odniesieniu do rzek, strumieni, potoków, dolin, żlebów itp. używa się terminu orograficznie do określenia prawej lub lewej strony (patrząc w kierunku biegu rzeki, strumienia czy w kierunku spadku doliny, żlebu).


PRZYKŁAD: Określenie orografii obszaru stanowi zwykle pierwszy etap jego poznania, stąd opis orograficzny (np. kontynentu, kraju) rozpoczyna zwykle charakterystykę środowiska przyrodniczego w opracowaniach regionalnych.


ETYMOLOGIA: gr. oros – góra.