TAUMATURG


ZNACZENIE: Inaczej cudotwórca.


UŻYCIE: Taumaturgia to moc czynienia cudów, magia. Może mieć też pejoratywny wydźwięk i oznaczać blagę, mydlenie oczu dla zamaskowania oszustwa.


PRZYKŁAD: Drużyna wyraźnie przegrywała na trzy minuty przed końcem meczu, już tylko taumaturg miałby moc odmienienia losów spotkania. 


ETYMOLOGIA: gr. thaumatourgía – cudotwórstwo.

Photo by RODNAE Productions on Pexels.com

HUBRYSTYCZNY

ZNACZENIE: Dążący do doskonałości.

UŻYCIE: Potrzeba hubrystyczna oznacza duchową/psychiczną potrzebę do potwierdzania i powiększania własnej wartości.

PRZYKŁAD: Jej hubrystyczna osobowość sprawiała, że nigdy nie czuła pełnej satysfakcji z osiąganych sukcesów.

ETYMOLOGIA: gr. hybris – duma, pycha rodowa uniemożliwiająca prawidłowe rozpoznanie sytuacji.

KOULROFOBIA


ZNACZENIE: Lęk przed klaunami.


UŻYCIE: Koulrofobia jest najczęściej spotykana u dzieci. Dziwny wygląd klaunów, duże czerwone nosy i nienaturalne kolory włosów sprawiają, że wyglądają one tajemniczo i zdradliwie. Często początek leku wiąże się z byciem w przeszłości zaskoczonym/wystraszonym przez klauna.


PRZYKŁAD: Ponieważ cierpiała na koulrofobię, nigdy nie odważyła się pójść do cyrku.


ETYMOLOGIA: ang. coulrophobia – znaczenie jak wyżej, z greckiego koulro – ten, który chodzi na szczudłach (etymologia niepotwierdzona).

TAUMATURG


ZNACZENIE: Inaczej cudotwórca lub kuglarz.


UŻYCIE: Taumaturgia to z kolei moc czynienia cudów, magia. Może mieć też pejoratywny wydźwięk i oznaczać blagę, mydlenie oczu dla zamaskowania oszustwa.


PRZYKŁAD: Nie wiedziała czy jest chodzącym ideałem czy wprawnym taumaturgiem. Na razie postanowiła nie myśleć o tym i cieszyć się chwilą.


ETYMOLOGIA: gr. thaumatourgía – cudotwórstwo.

PERSEWERATYWNOŚĆ


ZNACZENIE: Skłonność do ciągłego powtarzania pewnych reakcji.


UŻYCIE: Perseweratywność to tendencja do trwania i powtarzania danego zachowania, powtarzania myśli, słów, wypowiedzi. Czasami oznacza także tendencję do przeżuwania myśli, ciągłego powracania do jakiegoś problemu.


PRZYKŁAD: Nie mógł znieść jej perseweratywności i ciągłęgo wracania do tematu "jak wyszła na zdjęciu" i "co napisał w komentarzu znajomy".


ETYMOLOGIA: ang. perseverance - wytrwałość.

FULGURACJA


ZNACZENIE: Twórczy, pozytywny kryzys.


UŻYCIE: Fulguracja to kryzys cywilizacji, kultury, sztuki, etc. Polega na zakłóceniu procesu dziejowego, a objawia się okresem przyspieszonego dziania się, kiedy to, po odrzuceniu przestarzałych metod i nawyków, objawiają się nowe drogi, perspektywy, założenia i rozwiązania. Fulguracja to także olśnienie umysłu w trakcie mistycznej ekstazy, jak również niszczenie tkanek za pomocą wyładowań elektrycznych regulowanych ruchomymi elektrodami.


PRZYKŁAD: Poddano go fulguracji. Oczekiwano, że popadnie w marazm, jednak ku zaskoczeniu lekarzy doznał fulguracji.


ETYMOLOGIA: łac. fulguratio – znaczenie jak wyżej.

PSEUDOLOGIA


ZNACZENIE: Inaczej mitomania.


UŻYCIE: Pseudologia to chorobliwa skłonność do kłamstwa, zmyślania, koloryzowania, przeinaczania faktów na skutek nieodróżniania ich od swoich życzeń. Pseudologia różni się tym od zwykłego kłamstwa, że osoba opowiadająca sama nie jest w stanie oddzielić prawdy od własnej fantazji. Właściwa jest psychopatom, czasem także dzieciom.


PRZYKŁAD: Na opowiadane przez niego różne dziwne historie z reguły przymykała oko, gdy jednak zaczął mówić znajomym, że w domu żona go bije i głodzi kazała mu udać się do psychiatry. Rozpoznał on u niego pseudologię, on jednak powiedział po powrocie, że lekarz orzekł, że jest w pełni zdrowy.


ETYMOLOGIA: gr. pseudología – kłamstwo.

SUBCEPCJA


ZNACZENIE: Nieświadome odbieranie bodźców.


UŻYCIE: Subcepcja to odbieranie bardzo słabych bodźców, których człowiek sobie nie uświadamia. Mimo tego mają one wpływ na zachowanie danej osoby.


PRZYKŁAD: Subcepcja bywa wykorzystywana w reklamie, by przekazać podprogowe bodźce, np. chęć zakupu danego proszku do prania.


ETYMOLOGIA: łac. sub – pod + perceptio – pojmowanie.

HOMO FABER


ZNACZENIE: Inaczej człowiek zręczny, majster.


UŻYCIE: Homo faber to pojęcie z antropologii oznaczające człowieka wytwórcę, twórcę, człowieka pracy. Przeciwstawiany jest homo ludens – człowiekowi zabawy i deus faber – Bogu twórcy.


PRZYKŁAD: „Homo faber: relacja” to powieść Maksa Frischa należąca do trylogii o wyalienowaniu i niedostosowaniu jednostki. Jest jednocześnie nowoczesną wersją mitu o Edypie.


ETYMOLOGIA: łac. homo faber – znaczenie jak wyżej.

RESPONSYWNOŚĆ


ZNACZENIE: Jeden z wyznaczników atrakcyjności interpersonalnej.


UŻYCIE: Osoba jest responsywna w kontakcie z drugą osobą, jeżeli jej zachowanie i wypowiadane słowa stanowią odpowiedź na działania partnera. Osoby responsywne są na ogół bardziej lubiane. Przeciwieństwem responsywności jest obojętność.


PRZYKŁAD: Szef zwrócił jej uwagę na zbyt małą responsywność. W odpowiedzi wstała i wyszła.


ETYMOLOGIA: ang. response – odpowiedź.